Witamina C jest najbardziej znaną i popularną witaminą, wykazującą wielokierunkowe działanie na organizm człowieka1. Została nazwana kwasem askorbinowym, ponieważ jej niedobór wywołuje szkorbut, choć dzisiaj choroba ta praktycznie nie występuje1. Człowiek nie posiada szlaków metabolicznych prowadzących do syntezy witaminy C, dlatego musi być ona dostarczana na bieżąco z pożywieniem1. Zbyt niskie spożycie witaminy może mieć groźne dla zdrowia konsekwencje. Jakie są objawy niedoboru witaminy C?

Witamina C a układ krwionośny

Witamina C jest bardzo aktywna biologicznie. Jest kluczowym składnikiem biorącym w syntezie kolagenu2, z którego produkowana jest tkanka łączna. Uczestniczy w syntezie kolagenu II i III, biorąc tym samym udział w formowaniu wiązań krzyżowych kolagenu. Warto w tym miejscu wspomnieć, że kolageny II i III są substancją podporową naczyń krwionośnych. Aktywny udział witaminy C w tym procesie ma bezpośredni związek z ochronnym działaniem na śródbłonki naczyń krwionośnych splotów skórnych2.

Czy witamina C uszczelnia naczynia krwionośne? Witamina C, będąc niezbędną w procesie tworzenia kolagenu, zapewnia utrzymanie mechanicznej odporności ścian naczyń włosowatych, dodatkowo warunkuje prawidłowy przebieg procesu gojenia ran2. Co za tym idzie, witamina C wzmacnia naczynia krwionośne, zapewniając ich prawidłowe funkcjonowanie3 oraz funkcjonowanie całego układu krwionośnego. Odgrywa więc ważną rolę w profilaktyce chorób z nim związanych.

Znaczenie witaminy C dla organizmu człowieka

Witamina C oprócz tego, że bierze udział w prawidłowym funkcjonowaniu układu krwionośnego, to również ogrywa ważną rolę w utrzymaniu dobrego stanu zdrowia. Witaminie C przypisuje się udział w takich procesach jak4,5:

  • wchłanianie niehemowego żelaza oraz jego gromadzenie w szpiku kostnym, śledzionie i wątrobie, zapobiegając w ten sposób niedokrwistości,
  • przemiana aminokwasów,
  • metabolizm cholesterolu, tłuszczów i kwasów żółciowych,
  • zachowanie potencjału oksydacyjno-redukcyjnego w komórce,
  • podnoszenie odporności organizmu.

Skutki niedoboru witaminy C – jakie są?

Objawy niedoborów witaminy C są zróżnicowane i zależą przede wszystkim od jej ilości dostarczonej z pożywieniem, a także od indywidualnych reakcji organizmu na niedostateczne spożycie tego składnika. Do najczęściej występujących objawów niedoboru witaminy C zalicza się m.in.4,5:

  • zaburzenia w syntezie kolagenu,
  • zaburzenia przemiany kwasów tłuszczowych i cholesterolu,
  • osłabienie naczyń włosowatych i możliwość wystąpienia krwawych wybroczyn w różnych narządach,
  • zwiększona podatność na infekcje,
  • problemy z dziąsłami (obrzmienie, krwawienie),
  • ogólne osłabienie organizmu,
  • zmniejszona wydolność fizyczna,
  • trudniejsze gojenie się ran.

Zaobserwowanie powyższych objawów powinno skłonić do konsultacji lekarskiej.

Witamina C a choroby układu krążenia

Niedobór witaminy C może stać się przyczyną rozwoju niedokrwistości na skutek niedostatecznego wchłaniania żelaza5. Niedokrwistość, nazywana także anemią, polega na zmniejszeniu ilości hemoglobiny w organizmie. Wywołuje osłabienie, łatwą męczliwość, upośledza koncentrację i uwagę, ponadto wywołuje bóle i zawroty głowy oraz kołatanie serca i duszności6.

Podejrzewa się, że zbyt niski poziom witaminy C w organizmie przyczynia się także do zwiększenia ryzyka rozwoju nowotworów5. Ciężki niedobór witaminy C prowadzi do szkorbutu. W krajach rozwiniętych szkorbut praktycznie nie występuje5.

Profilaktyka niedoboru witaminy C

Synteza witaminy C u człowieka nie jest możliwa, dlatego musi być ona dostarczona wraz z pożywieniem. Źródłem witaminy C w diecie są przede wszystkim warzywa i owoce. Duże pokłady tej witaminy występują w produktach takich jak czarne porzeczki, natka pietruszki, kiwi, czerwona papryka, truskawki, owoce cytrusowe i warzywa kapustne5.

Skutki niedoboru witaminy C, które zostały wyżej przedstawione, potrafią być poważne, dlatego w przypadku stwierdzonego niedoboru witaminy C, należy dodatkowo uzupełniać poziom tej witaminy. Do leczenia stanów niedoboru witaminy C i profilaktyki chorób wywołanych niedoborem witaminy C przeznaczony jest na przykład Juvit C. Substancją czynną leku Juvit C jest kwas askorbowy w ilości 100 mg w 1 ml kropli. Produkt zapewnia proste dawkowanie i wygodne podanie7.

Należy pamiętać, że Juvit C to lek, dlatego przed użyciem należy zapoznać się z ulotką, która zawiera wskazania, przeciwwskazania, dane dotyczące działań niepożądanych i dawkowanie oraz informacje dotyczące stosowania produktu leczniczego, bądź skonsultować z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu.

Bibliografia:
1. Janda K., Kasprzak M., Wolska J., Witamina C – budowa, właściwości, funkcje i występowanie, Pom J Life Sci 2015, 61, 4, 419–425.
2. Pawlaczyk M., Korzeniowska K., Rokowska-Waluch A., Witamina C i skóra, Farmacja Współczesna, 2012; 5: 174-178.
3. Zawada K., Znaczenie witaminy C dla organizmu człowieka, Herbalism nr 1(2)/2016, 22-34.
4. Przygoda B., Witamina C, Medycyna praktyczna dla pacjentów, 2012.
5. Jarosz M., Rychlik E., Stoś K. i in., Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny, 2020.
6. Karlikowska M., Niedokrwistość (anemia), Medycyna praktyczna dla pacjentów, 2016.
7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Juvit C

Korzystanie z serwisu nie zastępuje diagnozy lekarza czy konsultacji farmaceuty, zaleceń lekarza, czy farmaceuty co do przyjmowania leków, a także treści ulotki i Charakterystyki Produktu Leczniczego. Dołożyliśmy wszelkich starań, aby opublikowane opracowania były najwyższej jakości i odpowiadały potrzebom czytelników, a również były zgodne z obowiązującymi przepisami i wytycznymi. Nie ponosimy odpowiedzialności za własne decyzje użytkowników, mogące mieć wpływ na ich zdrowie, prowadzoną działalność gospodarczą lub zawodową.